Werk eens de volgende activiteiten uit in je les geschiedenis (of een andere les). Zo werk je aan eindtermen voor de...

eerste, tweede en derde graad ASO: A6, B11, C15, D19, D20, D21, E23, E24, F28 en G29.

Aandachtspunten:
In de eindtermen en de diverse leerplannen Latijn en Grieks wordt er sterk de nadruk gelegd op het actualiseren van de thema's. Daarom geven we je in dit hoofdstuk een aantal concrete ideeen die je makkelijk binnen je lessen kan toepassen. Op die manier leren de leerlingen op basis van de antieke geschiedenis ook hun eigen cultuur en houding kritisch te benaderen.

SMAAKMAKERS bestaat uit interessant lesmateriaal, educatieve websites,... kortom een handvol ideeen om op eigen houtje aan de slag te gaan.

ACTIVITEIT: creatief werken rond slavernij doorheen de geschiedenis

Thema: mensenrechten / slavernij
Duur: 2 a 3 lesuren
Doelgroep: eerste en tweede graad ASO
Eindtermen: A6, B11, C15, D19, D20, D21, E23, E24, F28 en G29

Verloop:
Je verdeelt de klas in drie of zes groepjes, afhankelijk van het aantal leerlingen. Elke groep krijgt de opdracht om op een creatieve manier een collage te maken. De groepen gaan rond drie verschillende thema's aan de slag.
- Groep 1 maakt een collage over hoe de houding van de Romeinen - Grieken slaven was tegenover slaven. Opzoekwerk kan gebeuren op internet, in de bibliotheek, in teksten en afbeeldingen, in fims (zoals Gladiator) en in jeugdliteratuur. In de collage verwerken ze ook hun mening over deze visie op slavernij.
- Groep 2 maakt een collage over andere voorbeelden van slavernij in de geschiedenis. Ook zij maken gebruik van diverse bronnen en verwerken in de collage hun mening.
- Groep 3 maakt een collage over slavernij vandaag. Zien zij vandaag nog vormen van slavernij? Of restanten? Hoe gaan deze mensen daarmee om? Ook hier verwerken de leerlingen terug hun mening in de collage.

De leerlingen denken eerst na binnen hun groepje over het concept van hun collage. Ze spreken onderling af wie op zoek gaat naar welk materiaal. Daarna maken de leerlingen hun creatieve collage om deze tot slot aan elkaar voor te stellen. Je kan dit over meerdere lesuren spreiden.
Doel is om een vergelijking te maken tussen de Romeinse tijd, onze geschiedenis en de huidige wereld. Laat zo de leerlingen kritisch nadenken over slavernij.

ACTIVITEIT: vergelijken van de plattegrond van (groot)steden via Google Earth.

Thema: verstedelijking
Duur: 2 lesuren
Doelgroep: eerste graad ASO
Eindtermen: A6, B11, C15, D19, D20, D21, E23, E24, F28 en G29

Verloop:
Bespreek samen met je leerlingen de plattegrond van het Oude Rome of Athene. Enkele richtvragen zijn:
"Welke plaatsen herkennen zij?", "Welke zijn de belangrijkste plaatsen in de stad?", "Wat gebeurt er volgens de leerlingen op deze plaatsen?", "Was Rome of Athene in die tijd een rijke, belangrijke en internationale stad of niet?", "Op basis waarvan denk je dit?",...

Daarna ga je kijken hoe Rome of Athene er momenteel uitziet. Wat herken je nog? In welk opzicht is de stad veranderd?

Ten slotte gaan de leerlingen via Google Earth of via lesmateriaal op zoek naar de plattegrond van een grote stad in het Zuiden: Mexico DF, Tokio, Kinshasa, Peking of Rio de Janeiro zijn maar enkele voorbeelden.

Ook hierbij stel je enkele richtvragen: "Wat valt op als je de plattegrond van deze steden bekijkt?", "Hoeveel mensen wonen in deze steden?", "Waarvan leven deze mensen?", "Wat zijn de grootste verschillen met het Oude Rome of Athene?", "Zie je ook overeenkomsten?", "Denk je dat dit een rijke stad is?", "Waarom denk je dit?",...

Bronnen:
- "Tokio", Barber N., 2007.
Een informatief boek uit de serie Wereldsteden voor leerlingen van tien tot veertien jaar.
- "Groeiende steden", Snedden R., 2007.
Een informatief boek voor leerlingen van tien tot veertien jaar.
- "Rio de Janeiro", Scoones S., 2007.
Een informatief boek uit de serie Wereldsteden voor leerlingen van tien tot veertien jaar.
- "Megasteden", De Ridder, H., CMO, 2003.
- www.earth.google.com

ACTIVITEIT: interactieve les rond actuele redevoeringen.

Thema: media
Duur: minimuum 1 lesuur
Doelgroep: derde graad ASO
Eindtermen: A6, B11, C15, D19, D20, D21, E23, E24, F28 en G29

Verloop:
Aansluitend bij de lessen waarin een redevoering besproken wordt (bv. Cicero) kan je de link leggen met de manier waarop politici in de wereld van vandaag voor een publiek spreken.

Verzamel uit de media een aantal actuele redevoeringen (bij voorkeur tv-beelden) van diverse figuren: de president van de VS, de nieuwjaarsboodschap van de Koning of een toespraak van de Dalai Lama. Toon deze redevoeringen in de klas. Geef vooraf een aantal richtvragen aan de leerlingen, op basis waarvan ze de redevoeringen gerichter kunnen bekijken. Voorbeeldvragen zijn: "Wie is de persoon die spreekt?", "Wat valt op?", "Wat zijn de verschillenen gelijkenissen met de redevoering van Cicero?", "Welk gevoel hebben de leerlingen bij de redevoering?",...

Verdeel je klasgroep nadien in evenveel groepen als je videofragmenten hebt, en vraag de leerlingen om in de groep de richtvragen te bespreken.
Laat de verschillende groepen daarna hun bevindingen voorstellen. Sluit af met een klassikale bespreking.

ACTIVITEIT: aan de hand van verhalen aan de slag over waarden en normen.

Thema: aarden en normen binnen verschillende culturen
Duur: 2 lesuren
Doelgroep: derde graad ASO
Eindtermen: A6, B11, C15, D19, D20, D21, E23, E24, F28 en G29

Verloop:
Op basis van bepaalde verhalen die binnen de lessen Latijn of Grieks besproken worden, kan je ingaan op de waarden en normen die binnen een bepaalde cultuur in een bepaalde periode centraal staan.

Vraag aan de leerlingen om in groepjes op zoek te gaan naar de achterliggende waarden bij een welbepaald verhaal. Of je kan de leerlingen vragen om uit een set van waarden - die je voor hen opgelijst hebt - de meest relevante waarden te halen en deze te rangschikken volgens het toen heersende belang ervan.

Daarna kan je met de leerlingen gaan vergelijken met de waarden die op dit moment binnen onze en andere culturen belangrijk zijn. Zijn er veel verschillen? Welke gelijkenissen zien de leerlingen? Bovendien kan je eventueel in samenspraak met de leerkracht PO de opdracht geven om op een creatieve manier een visuele verwerking te maken van een mythe of sage naar keuze, en om hierbij ook de achterliggende waarden te verbeelden.